Osteoporose bij mannen: wie behandelen?
DEXA en FRAX zijn twee instrumenten om osteoporose te diagnosticeren en op grond daarvan wordt beslist om al dan niet te behandelen. Kunnen die ook bij mannen worden toegepast zonder risico op overdiagnostiek en onnodige behandelingen?
De diagnose van osteoporose stoelt op een meting van de botdichtheid van de femurhals (T-score ≤ 2,5). De T-score werd bepaald bij vrouwen en wordt als dusdanig toegepast bij mannen. Maar misschien kan je die moeilijk extrapoleren naar mannen. Daarom definieert de National Osteporosis Foundation (NOF) een T-score van -2,5 op grond van de botdichtheid op meerdere plaatsen (femurhals, heup en wervels) in een referentiepopulatie van mannen. Het FRAX-algoritme blijft geïndiceerd om het fractuurrisico over een periode van tien jaar te ramen op grond van andere patiëntgebonden risicofactoren. De vraag is evenwel of dat niet leidt tot overdiagnostiek en onnodige behandelingen.
De criteria van de WGO zijn beter
Deze prospectieve studie1 werd uitgevoerd bij 5.880 mannen > 65 jaar die in vier groepen werden ingedeeld: diagnose van osteoporose volgens de criteria van de WGO, diagnose van osteoporose volgens de criteria van de NOF, geen osteoporose, maar hoog risico op fractuur volgens de FRAX en geen osteoporose en laag risico op fractuur volgens de FRAX. Volgens de criteria van de WGO vertoonden 130 mannen osteoporose (2,2%). Volgens de criteria van de NOF waren het er dat 422 meer (totale prevalentie 9,4%). Volgens de FRAX liepen nog 936 mannen meer een hoog risico op fracturen zonder osteoporose, wat de totale prevalentie van te behandelen mannen bracht op 25,3%. De waarschijnlijkheid van heupfractuur over een periode van tien jaar was 20,6% bij de mannen die osteoporose vertoonden volgens de criteria van de WGO, en 6,8% bij de mannen die osteoporose vertoonden volgens de criteria van de NOF. Volgens de auteurs is het duidelijk dat de behandeling vooral moet worden gericht op mannen die osteoporose vertonen volgens de criteria van de WGO, dus 2% van de onderzochte populatie, en dat je daarbij ook rekening moet houden met het fractuurrisico over een periode van tien jaar. Een verdere uitbreiding van die indicaties dreigt te leiden tot overdiagnostiek en een onnodige behandeling waarvan de waarde niet bewezen is.