Vroeggeboorte en abnormale serumlipiden op volwassen leeftijd
Dankzij aanwinsten in de neonatologie stijgt het aantal volwassenen dat te vroeg is geboren. Het is dan ook belangrijk de eventuele gevolgen op de gezondheid te bekijken. We wisten al dat een vroeggeboorte correleert met een hoger risico op hart- en vaataandoeningen op volwassen leeftijd. Het was echter nog niet duidelijk of die mensen ook stoornissen van het vetmetabolisme, een belangrijke cardiovasculaire risicofactor, vertonen.
Tegen die achtergrond hebben de auteurs een retrospectief populatieonderzoek uitgevoerd bij 2.235.012 mensen die tussen 1973 en 1995 in Zweden waren geboren (48,6% vrouwen), van wie er 25.050 (1,1%) werden gevolgd wegens lipidenstoornissen. Die patiënten werden geïdentificeerd via de nationale gegevens over ziekenhuisopnames, externe consultaties en afleveringen van geneesmiddelen door apotheken tot 2016 of een leeftijd van hoogstens 44 jaar (in het totaal een follow-up van 30,3 miljoen patiëntjaren).
Het relatieve risico op abnormale serumlipiden was 23% hoger bij de volwassenen die te vroeg waren geboren (< 37 weken), dan bij de volwassenen die aterme waren geboren (zwangerschapsleeftijd 39-41 weken) (gecorrigeerde HR 1,23, 95% BI 1,16-1,29; p < 0,001). De resultaten waren vergelijkbaar bij mannen en bij vrouwen (gecorrigeerde HR respectievelijk 1,22 en 1,23).
Bij analyse volgens de duur van de zwangerschap daalde het risico met de duur van de zwangerschap: gecorrigeerde HR 2,00 (95% BI 1,41-2,85) bij een zwangerschapsduur van 22-27 weken, 1,33 (95% BI 1,19-1,49) bij een zwangerschapsduur van 28-33 weken en 1,19 (95% BI 1,12-1,26) bij een zwangerschapsduur van 34-36 weken (p telkens <0,001).
Bij elke verlenging van de zwangerschap met 5 weken daalde het risico op lipidenstoornissen op volwassen leeftijd met 14% (gecorrigeerde HR 0,86, 95% BI 0,83-0,89, p < 0,001). Bij analyse van broers en zussen werd vastgesteld dat die resultaten in belangrijke mate, maar niet volledig konden worden verklaard door gemeenschappelijke genetische of omgevingsfactoren.
De auteurs hebben niet de ernst van de lipidenstoornissen kunnen evalueren, maar concluderen toch dat mensen die te vroeg zijn geboren, baat zouden kunnen vinden bij een vroege preventieve evaluatie en een langdurige follow-up om hun latere cardiovasculaire risico te verkleinen.
C Crump et al. PLoS Med. 18 okt 2019;16(10):e1002947. https://journals.plos.org/plosmedicine/article?id=10.1371/journal.pmed.1002947