Tips voor succesvolle videoconsultaties

Sinds de covid-19-pandemie zijn teleconsultaties meer ingeburgerd. Video heeft bij teleconsultaties een meerwaarde, omdat arts en patiënt elkaar kunnen zien. Wat is er nodig voor een geslaagde videoconsultatie?

Erik Derycke - 6 september 2023

Teleconsultaties hebben een vaste plaats in het zorglandschap gekregen dankzij nieuwe nomenclatuurcodes voor video- en telefonische raadplegingen. De Orde der Artsen heeft deontologische regels opgesteld om bij een teleconsultatie de patiëntveiligheid, de kwaliteit en de continuïteit van de zorg en het respect voor het beroepsgeheim te garanderen. Zo moet de arts bij het begin van het consult zichzelf voorstellen en de identiteit, de wilsbekwaamheid, de toestemming, de vrije artsenkeuze en de privacy van de patiënt 'aan de andere kant' van de lijn controleren. De video- of audiocommunicatie mag niet worden opgeslagen.

Naast deze financiële en deontologische voorwaarden zijn er ook een aantal technische elementen waarop u moet letten bij een videoconsultatie.

Welk platform?

U zou kunnen overwegen om voor uw videoconsultaties een app voor videobellen zoals WhatsApp of FaceTime te gebruiken - dat zijn laagdrempelige apps die voor arts en patiënt makkelijk te gebruiken zijn. Maar dat is geen goed idee, omdat de privacy van patiënt en arts op deze platformen niet gegarandeerd is.

De Task Force Data & Technology against Corona heeft de beschikbare platformen geëvalueerd inzake functionaliteit, veiligheid en gebruiksvriendelijkheid. De sterk aanbevolen platformen die de Task Force aanbeveelt, bieden vaak extra functies voor zorgverleners, zoals een virtuele wachtkamer, een afsprakenmodule en uitwisseling van documenten. Het gaat om Clickdoc, Comunicare, Doctena, Facetalk, Helena, en Telemedi. De gebruiksvriendelijkheid wordt vooral bekeken vanuit de patiënt. Platformen die werken in een normale browser hebben de voorkeur, omdat de patiënt dan geen extra software moet installeren.

Van algemene messenger-apps krijgt alleen Signal de beoordeling 'aanbevolen', omdat zowel de communicatie als uitgewisselde documenten goed beveiligd worden.

Welke camera?

Voor een videogesprek hebt u een camera nodig. Belt u via een computer, dan gebruikt u een webcam. Op een laptop is deze vaak ingebouwd. Als u deze gebruikt terwijl de laptop op een bureau ligt, wijst de webcam naar boven, en dat geeft een lelijk 'neusgatenperspectief'. Plaats de laptop zo dat de webcam op ooghoogte staat, zodat u niet naar beneden of naar boven hoeft te kijken.

Gebruikt u een desktopcomputer, dan kan u een externe webcam aansluiten en deze bovenaan het scherm plaatsen. De duurdere webcams filmen in de ultrahoge 4K-resolutie, maar dat heeft voor videocalls weinig zin omdat het videobeeld toch sterk gecomprimeerd wordt. Een camera met 'Full HD'-resolutie volstaat.

Als u met een smartphone of tablet werkt, gebruikt u de selfiecamera bovenaan het scherm. Als u deze camera dicht bij uw hoofd houdt, komt dat schermvullend in beeld, en dat kan intimiderend overkomen. Beter is om de smartphone of tablet op enige afstand neer te zetten. Doordat u het toestel niet in de hand hoeft te houden, kan u zich ook beter op het gesprek concentreren.

Let er in elk geval op dat u tijdens het gesprek in de richting van de camera kijkt, anders maakt u een afwezige, ongeïnteresseerde indruk.

Licht en geluid

Smartphone, tablets en laptops bevatten luidsprekers en microfoon. Voor de verstaanbaarheid en privacy is het echter beter om een koptelefoon met ingebouwde microfoon te gebruiken. Deze levert een betere geluidskwaliteit en zal minder omgevingsgeluiden oppikken dan de ingebouwde microfoon van een smartphone, tablet of laptop. Een draadloze koptelefoon die via Bluetooth met uw smartphone, tablet of laptop verbonden wordt, geeft u meer bewegingsvrijheid dan een koptelefoon met kabel.

Zorg voor voldoende natuurlijk of kunstmatig licht in de kamer. Vermijd tegenlicht (een raam of een lamp net achter uw hoofd) of felle lichtbronnen die schaduwen op uw gezicht werpen. Gebruik indien nodig een extra lamp om uw gezicht te verlichten. Een led-ringlamp is een handig accessoire om zacht, egaal licht te krijgen.

Vraag ook uw patiënten om in een voldoende verlichte ruimte plaats te nemen, zodat u hen goed kunt zien.

Locatie en achtergrond

Een videogesprek vanuit uw keuken of tuin: het kan, maar het maakt geen professionele indruk en het kan uw gesprekspartner afleiden. Het beste is een neutrale en rustige achtergrond die geen persoonlijke zaken of vertrouwelijke informatie toont.

In sommige softwarepakketten kan u een virtuele achtergrond gebruiken - een foto die als achtergrond gebruikt wordt. Kies dan voor een foto met een passende professionele uitstraling.