Neuropsychologische gevolgen bij kinderen na ernstige covidinfectie
Hoewel kinderen over het algemeen mildere vormen van covid-19-infecties doormaakten, waren er ook met een zeer ernstig ziektebeeld en opname op intensieve zorgen. Na de acute fase, waarbij overleving op de eerste plaats stond, worden we nu geconfronteerd met de latere gevolgen, niet enkel op fysiek maar ook op neuropsychologisch vlak.
Gevolgen op korte termijn
Kort na het uitbreken van de covid-19-pandemie zag men een sterke toename van kinderen die, twee tot zes weken na het doormaken van een (subklinische) SARS-CoV-2-infectie, symptomen vertoonden van een systemische ontsteking van meerdere organen. Iets wat nu door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) gedefinieerd wordt als multisysteem ontstekingssyndroom bij kinderen (MIS-C).
Het overgrote deel van hen moest in het eerste pandemiejaar worden opgenomen op de pediatrische intensieve zorgen (IZ). Kortetermijnstudies (≤ 1 jaar) melden na het doormaken van MIS-C naast fysieke problemen ook neurocognitieve stoornissen (vermoeidheid, hoofdpijn, coördinatiestoornissen, geheugenproblemen) en psychosociale problemen.
Gevolgen op lange termijn
In een longitudinale opvolgstudie werden de gevolgen op functioneel, neurocognitief en psychosociaal vlak en op de kwaliteit van leven onderzocht bij MIS-C-patiënten 24 maanden na opname op de IZ. Herhaalde neuropsychologische tests toonden slechtere scores op vlak van visueel geheugen en concentratie in vergelijking met de norm. Maar over het algemeen waren de resultaten bij het merendeel van de patiëntjes in deze cohorte geruststellend, zeker gezien de hoge incidentie van neurologische symptomen bij opname op IZ (58%).
Dit staat in tegenstelling met ander onderzoek waarin wordt gemeld dat 28% van de MIS-C-overlevenden nieuwe neurocognitieve en/of functionele morbiditeiten ontwikkelden na ontslag uit het ziekenhuis. Wat een rol kan spelen is het feit dat in de huidige studie de acute kritieke fase relatief kort was (mediaan drie dagen) en er zeer snel was gestart met anti-inflammatoire medicatie.
Hoog percentage aan zelfgerapporteerde klachten
Zelfgerapporteerde klachten zoals chronische vermoeidheid met verminderde inspanningstolerantie en frequente hoofdpijn werden wel vaak gerapporteerd (45%), daarnaast had 14% de school nog niet volledig hervat en werd er veel meer gebruik gemaakt van gezondheidszorgen.
Ouders in de studie rapporteerden hoge percentages langdurige emotionele en gedragsproblemen bij hun kinderen na ontslag uit de IZ. Deze bevindingen zijn vergelijkbaar met de resultaten van epidemiologische studies die een verhoogde (en aanhoudende) incidentie van mentale gezondheidsproblemen bij patiënten en adolescenten tijdens de covid-19-pandemie toonden. Ook bij andere populaties ziet men na verblijf op IZ, problemen zoals een toegenomen prevalentie van angst, depressie en posttraumatische stressstoornis.
Referenties:
1.Ketharanathan N, Buysse CMP, Seijbel TC, et al. Longitudinal functional and neuropsychological 2-year follow-up after intensive care admission for multisystem inflammatory syndrome in children. Eur J Pediatr. 2025 Sep 15;184(10):617. doi: 10.1007/s00431-025-06396-y.
2.Francoeur C, Alcamo AM, Robertson CL, et al. Severe Pediatric Neurological Manifestations with SARS-CoV-2 or MIS-C Hospitalization and New Morbidity. JAMA 2024 Jun 3;7(6): doi: 10.1001/jamanetworkopen.2024.14122.
